Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, İstanbul’un deprem gerçeğiyle yüzleşerek kentsel dönüşümün ‘ivedi’ bir zorunluluk olduğunu vurguladı. ‘Yarısı Bizden’ projesi ve sosyal konut hamleleriyle şehirlerimizi geleceğe hazırlayan bu büyük seferberliği detaylandırdı. Türkiye’nin ‘Asrın İnşası’ ile deprem bölgelerindeki başarısını İstanbul’a taşıma hedefi, bakanın konuşmasının merkezindeydi.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Bahçelievler Belediyesi’nin düzenlediği 1. Uluslararası Kentsel Dönüşüm Zirvesi’nde adeta bir manifesto sundu. Bakan Kurum, bu buluşmanın hem zamanlaması hem de içeriği açısından çok değerli olduğuna dikkat çekerek, Türkiye’nin şehirleşme tarihinde benzersiz bir dönemeçten geçtiğini vurguladı.
Ülkemizin bugün, 1 milyon 757 bin sosyal konutu halkına sunan, 2 milyon 510 bin yuvayı yenileyen bir güç olduğunu belirten Kurum, özellikle 6 Şubat’taki ‘asrın felaketinin’ ardından 11 ilde 455 bin yuvayı hızla teslim etme başarısının altını çizdi. Bu, 500 bin sosyal konut hedefiyle milletinin her bir ferdini yuva sahibi yapma azmini gösteren, dünya şehircilik tarihinde belki de en devrimci ve başarılı hamlelerden biri olarak tarihe geçti.
6 Şubat 2023’te milletçe derin bir imtihandan geçtiklerini, 11 ilde hayatların adeta bir gecede baştan yazıldığını hatırlatan Kurum, 108 bin kilometrekarelik devasa bir alanda, 11 il ve yüzlerce ilçede hayatın durduğunu ifade etti. Bu alanın, pek çok ülkenin toplam yüzölçümünden bile büyük olması, felaketin boyutlarını gözler önüne serdi.
Bakan Kurum, depremin ilk şokunda enkaz kaldırma ve arama-kurtarma çalışmaları devam ederken dahi, kalıcı konutların temellerinin eş zamanlı atıldığını gururla dile getirdi. “Sadece 15 günde ilk kazmayı vurduk. Geldiğimiz noktada 455 bin yuvamızı tamamladık” diyen Kurum, saatte 23, günde 550 konut gibi rekor bir üretimle, Avrupa ülkesi büyüklüğündeki bu alanda tarihi bir başarıya imza attıklarını belirtti. Cumhurbaşkanı’nın liderliğinde, milletin inancıyla ve 200 bin işçinin alın teriyle, “Asrın İnşası” adını verdikleri muazzam bir dönüşüm gerçekleştirildi.
Kurum, kazanılan bu değerli tecrübeyi ve birikimi diğer şehirlerimize de aktarmak istediklerini ifade etti. Türkiye Yüzyılı’nı “Dirençli Şehirlerin Yüzyılı” olarak belirlediklerini, zira yerin altında değişmez bir gerçeğin, yani depremin olduğunu vurguladı.
Özellikle olası İstanbul depreminin bir milli güvenlik sorunu olduğunu ve buna karşı yegane çözümün kentsel dönüşüm olduğunu net bir dille ifade eden Kurum, “Kentsel dönüşüm, hem ülkemizin hem de İstanbul’umuzun en acil ihtiyacıdır, en ertelenemez çözümüdür” sözleriyle konunun hayatiyetini vurguladı. Bu şuurlu yaklaşımla, ülke genelindeki her iki kentsel dönüşümden birinin İstanbul’da yapıldığına ve bugüne kadar 927 bin yuvanın dönüştürüldüğüne dikkat çekti.
İstanbul’un 39 ilçesinde halen 300 bin bağımsız bölümün dönüşüm çalışmalarının sürdüğünü belirten Kurum, vatandaşları dönüşüme teşvik etmek amacıyla başlatılan “Yarısı Bizden” projesinin önemine değindi. Mali yükün yarısını devletin üstlendiği bu proje, Cumhurbaşkanı tarafından 2023’te müjdelenmiş ve İstanbul’da riskli yapı kalmayana kadar devam edeceği sözü verilmişti. O günden bugüne 80 bin 250 bağımsız bölümün inşası ise tüm hızıyla devam ediyor.
Bakan Kurum, kentsel dönüşüm meselesine tek açılı bakmadıklarını, 360 derecelik bütüncül bir perspektifle yaklaştıklarını dile getirdi. Kentsel dönüşümün başarısında kamunun öncülüğünün esas alındığını, devletin sadece düzenleyici değil, aynı zamanda planlayıcı ve finansal kolaylaştırıcı bir rol üstlendiğini vurguladı. TOKİ, Emlak Konut, Emlak Katılım Bankası ve Kentsel Dönüşüm Başkanlığı’nın bu modelin ana uygulayıcıları olduğunu, ancak belediyelerin işbirliğinin kritik olduğunu ekledi.
Kurum, bu vesileyle başta İstanbul’daki belediyeler olmak üzere tüm belediyelere çağrısını yineledi: “Tüm belediyelerimiz elini taşın altına koysun, gelin hep birlikte ülkemizin yarınları için, çocuklarımızın geleceği için bir an önce şehirlerimizi dirençli hale getirelim.” İstanbul Valiliği’nin bu sürece başkanlık ettiğini ve vatandaş taleplerinin hızla çözüme kavuşturulduğunu belirten Kurum, “Artık seminerlerden öteye geçelim, uygulayalım, milletimize destek olalım” diyerek somut adımlar atma çağrısında bulundu.
Sosyal konutların, hem vatandaşın erişilebilir yuvalara kavuşması hem de sağlıklı binalar inşa edilmesi açısından büyük önem taşıdığını anlatan Bakan Kurum, bu vizyonun en güçlü yansımasının “Yüzyılın Konut Projesi” olduğunu ifade etti. Bu projenin sadece bir sosyal konut hamlesi değil, aynı zamanda dünyada benzeri olmayan bir sosyal devlet manifestosu olduğunun altını çizdi.
“500 Bin Sosyal Konut Projesi, ismiyle müsemma bir devrimdir” diyen Kurum, dünyanın pek çok ülkesinde sosyal devlet anlayışının zayıfladığı bir dönemde, Türkiye’nin vatandaşını önceleyen çığır açıcı bir model sunduğunu vurguladı. Devletin gururu TOKİ eliyle 81 ilde, afete dayanıklı ve modern 500 bin sosyal konut inşa edildiğini hatırlattı.
Kura çekimlerinin yarısının tamamlandığını, mart ayında ise İstanbul’da Sayın Cumhurbaşkanı’nın teşrifleriyle hak sahiplerinin belirleneceğini müjdeleyen Kurum, “İstanbul’umuza 100 bin konut ayırdık” dedi. Ayrıca, ilk kez hayata geçirilecek kiralık konut modeliyle, konut fiyatlarını ve kiraları aşağı çekme yönünde önemli bir iradenin de İstanbul’a sunulduğunu belirtti. Bu projelerin, sosyal adaletin ve Türkiye’nin yeniden yükseliş vizyonunun en güçlü simgesi olduğunu sözlerine ekledi.
Bakan Kurum, kentsel dönüşümde “Yarısı Bizden” kampanyasını başarıyla yürüten Bahçelievler Belediye Başkanı Hakan Bahadır’ı tebrik etti. Bahçelievler ilçesinin, İstanbul’un 39 ilçesi arasında bu kampanyadan faydalanan bağımsız bölümlerin yüzde 23’ünü gerçekleştirerek, en aktif ilçe unvanını kazandığını sözlerine ekledi. Bu, diğer belediyelere de örnek teşkil eden somut bir başarı göstergesi oldu.