Danıştay, ÖTV istisnalı araç alımında vefat eden engelli kişinin mirasçılarından vergi alınamayacağına hükmederek emsal bir karar verdi.
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu, özel tüketim vergisi (ÖTV) istisnasından faydalanarak araç satın alan ancak tescil işlemi tamamlanmadan hayatını kaybeden engelli bir kişinin mirasçılarından vergi alınamayacağına karar verdi. Yüksek mahkeme, 4760 Sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun 7. maddesi uyarınca, aracın satış işlemlerinin vefattan önce tamamlanmasını esas aldı. Bu emsal niteliğindeki karar, benzer davalardaki yargısal çelişkileri gidererek hukuki bir netlik sağladı.
Olay, yüzde yüz engelli raporu bulunan bir kişinin ÖTV istisnasından faydalanarak araç satın almasıyla başladı. Ancak aracın satışının tescil işlemleri yapılırken, istisnadan faydalanan kişi hayatını kaybetti. Nakil Vasıtaları Vergi Dairesi Müdürlüğü, tescilin kişinin vefat saatinden sonra yapıldığını tespit ederek, istisna tutulan yüzde 80 oranındaki verginin mirasçılardan tahsil edilmesine karar verdi.
Mirasçılar, Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün bu kararına karşı dava açtı. İstanbul 9. Vergi Mahkemesi, aracın satın alma işlemlerinin vefattan önce tamamlandığı kanaatiyle müdürlüğün kararını kaldırdı. Bu karara itiraz edilmesi üzerine dosya, İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 4. Vergi Dava Dairesi’ne taşındı.
İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 4. Vergi Dava Dairesi, kişinin ölümü nedeniyle ödenmeyen verginin mirasçılarından tahsil edilmesi gerektiğine hükmetti. Ancak, İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulu, benzer konularda daha önce farklı dairelerce zıt kararlar verildiğini belirledi. Bu yargısal çelişki, kararlar arasındaki aykırılığın giderilmesi talebiyle konunun Danıştay’a sevk edilmesine neden oldu.
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu, nihai değerlendirmesinde 4760 Sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun 7. maddesini inceledi. Kurul, araç teslim edilmeden kişinin hayatını kaybetmesine rağmen vefattan önce gerekli satış işlemlerinin yapıldığını tespit etti. Bu nedenle, “aracın ilk iktisabının” gerçekleştiği sonucuna vararak, ödenmeyen verginin mirasçılardan alınmasının hukuka aykırı olduğuna hükmetti.